RSSThe beginning of the First Russian revolution 1905-1907 compelled the imperial government to take urgent measures on stabilization of a political situation in the country. The important value had inevitability and severity of punishment for crimes, related to the anti-government activities. Part of criminal cases had been passed to the military courts. However, most of the court cases that have political connotations, were resolved by judicial bodies of general jurisdiction. It attached special political importance of their activity. However, the analysis of activity of courts in 1905-1907 at the territory of Belarus shows: functioning within the framework defined by law, in sentencing, including court cases political nature, judicial bodies have been guided by the interests of justice, but not desire to appease administrative authorities. Cases were considered scrupulously, with attraction of witnesses and proofs, and the percent justified was rather high.
Падзеі першай рускай рэвалюцыі, якая ўспыхнула ў 1905 г., паставілі расійскі ўрад перад неабходнасцю прыняцця неадкладных мер па стабілізацыі палітычнай сітуацыі ў краіне. Важнейшая роля пры гэтым адводзілася няўхільнасці і жорсткасці пакарання асоб, вінаватых у злачынствах, спалучаных з антыўрадавай дзейнасцю. Частка крымінальных спраў была перададзена на разгляд вайсковых судоў. Аднак гэта датычыла найбольш значных, але далёка не большасці злачынстваў, нават тых, якія мелі палітычны падтэкст. Усё гэта надавала дзейнасці цывільных судовых органаў падчас рэвалюцыі асобае значэнне. У той жа час аналіз дзейнасці судоў у 1905–1907 гг. паказвае, што функцыянуючы ў акрэсленых законам межах, пры вынясенні прыгавораў, у тым ліку па справах палітычнага характару, яны кіраваліся перш за ўсё інтарэсамі правасуддзя, а не імкненнем дагадзіць адміністрацыйным уладам. Справы разглядаліся даволі скрупулёзна, з прыцягненнем шырокага кола сведкаў і доказаў, прычым працэнт апраўданых быў дастаткова высокім.
Поўны тэкст даступны па спасылцы: https://doi.org/10.13140/RG.2.1.1145.9683
